april 2010

Er zijn allerlei ideeën en theorieën over hoe je gelukkig(er) kunt zijn in je leven en met je werk. Hoe verschillend ook, goed beschouwd zijn alle ‘deskundigen’ het er eigenlijk wel over eens dat geluk een optelsom is van Plezier en Voldoening!

Gelukscoach Onno Hamburger van Happiness@work heeft zich verdiept in de positieve psychologie en zegt dat geluk wordt bepaald door interne en externe factoren. Intern door je eigen persoonlijkheid, de manier waarop je denkt (ben je een pessimist of een optimist), en door de vraag of je je kwaliteiten voldoende kent en kwijt kunt in je werk. Extern door de samenwerking met je leidinggevende, door de sfeer op het werk en door het gevoel dat je invloed hebt.

Vraag: Hoe is het op deze gebieden (intern en extern) met jou gesteld?

Steven Reiss, psychiater en psycholoog, verbonden aan de Ohio State University heeft 16 universele menselijke verlangens geïdentificeerd. Als je weet welke van deze verlangens of waarden voor jou prioriteit hebben weet je waar je op moet letten bij het vinden van werk. Ook kun je hiermee je werk evalueren en ontdekken wat er niet goed zit, wat je mist. Reiss zegt: “Om een goede carrière te hebben en van het leven te kunnen genieten, moeten mensen een baan en werkomgeving hebben die passen bij hun intrinsieke verlangens.” Zijn motto is: doe herhaaldelijk dingen die invulling geven aan je belangrijkste waarden, dat maakt je leven als ‘vanzelf’ meer betekenisvol en gelukkiger.
De 16 verlangens/waarden die Reiss heeft geïdentificeerd zijn: nieuwsgierigheid, erkenning, regelmaat, lichamelijke beweging, eer, macht, onafhankelijkheid, sociale contacten, gezin, status, idealisme, wraak, romantiek, eten, sparen, rust.

Vraag: Welke hiervan zijn voor jou belangrijk? En wat kun je concreet doen om hier meer invulling aan te geven?

Psycholoog Arnold Bakker, hoogleraar in Utrecht, zegt: werken is leuk en werken is goed voor de mens. Het geeft structuur en doel aan je leven, het biedt je ontplooiing, sociale contacten en zingeving. Vol overgave en passie je werk doen geeft het ware geluksgevoel. Van veel vrije tijd worden mensen juist depressief. Hij heeft onderzocht dat 12 procent van de Nederlanders zich in deze bevlogen toestand bevindt. Ze verkeren in opperste voldoening, zijn vitaal, toegewijd en gaan helemaal op in de dingen die ze doen. Ook voor anderen is hun aanwezigheid een feest, want hun positivisme is besmettelijk. Wil je ook tot deze 12 procent gaan behoren? Volgens Bakker moeten er op je werk dan voldoende energiebronnen zijn zoals feedback op je prestaties, autonomie, ontplooiingsmogelijkheden en sociale steun. Naast het letten op de aanwezigheid van deze energiebronnen kun je zelf actief je geluk vergroten door iets te doen/tot stand te brengen dat voldoening geeft. Dat kan door betaald werk, maar natuurlijk ook door onbetaald werk.

Vraag: Zijn er voldoende energiebronnen aanwezig op je werk? Zo niet, kijk wat je kunt veranderen. Verzin een aantal activiteiten die je kunt doen die je voldoening geven.

De politiek en geestelijk leider van het Tibetaanse volk, de Dalai Lama, kiest een andere invalshoek. In zijn boek ‘De kunst van het geluk op het werk’ zegt hij dat wanneer je ontevreden bent in je werk je je houding kunt veranderen of anders kunt omgaan met collega’s. Belangrijk is dat je actie onderneemt en geen slachtoffer van de situatie wordt. Hij wil dat we onze menselijk intelligentie gebruiken om de situatie te analyseren en vanuit een ander perspectief te bekijken. Alles in het leven is immers relatief. Enige ontevredenheid zal er altijd blijven. Hoe beter we dat kunnen accepteren, hoe beter we kunnen omgaan met teleurstellingen. De Dalai Lama zegt dat je houding ten opzichte van anderen op je werk cruciaal is voor hoe je je voelt, meer nog dan wát je doet. Als je investeert in het opbouwen van een goede relatie met collega’s kan je werk een bron van voldoening worden. Vergeet ook het grote geheel niet, zegt hij. Er zijn ook andere bronnen van vreugde en voldoening. Besef dat je niet slechts op aarde bent op te werken, maar dat je meerdere rollen te vervullen hebt. Een gelukkig leven is een afwisselend leven. Ook is een realistisch zelfbeeld belangrijk: ontdek je sterke eigenschappen en pas deze toe, hierdoor wordt werken een verlengstuk van je menszijn.

Vraag: Hoe is jouw houding op het werk en hoe is de relatie met je collega’s? Wat kun je doen om deze te verbeteren?

Inspirerend ook is het boek ‘Wil je gelijk of wil je geluk’ van Mandy Evans (alleen de titel al is veelzeggend). Zij zegt: kijk naar je on-gelukkigheid. Je kunt je afvragen of het feit dat je ongelukkig bent, misschien komt doordat je op een of andere manier gelooft dat je geen andere optie hebt. Je kunt je ongelukkig zijn dan ook zien als een waarschuwing dat je uit koers bent geraakt. Vraag je af wat je in plaats daarvan zou willen verwelkomen!

Vraag: Welke negatieve gedachten over jezelf of je werk voeden je ongelukkigheid? Geloof je dat écht? Wat zou er kunnen gebeuren als je dit niet zou geloven?

En tot slot: auteur, psycholoog en wetenschapsjournalist Ad Bergsma heeft, gebaseerd op een cursus die is ontwikkeld door de Amerikaanse psycholoog Michael Fordyce, het programma Levenskunstjes bedacht. Dit programma bestaat uit 14 stappen (in de vorm van korte ‘lessen’) die je helpen om gelukkiger te worden. Je kunt dit programma gratis volgen via internet, op de Hart & Ziel-website van de Volkskrant.

Samenvatting

Over hoe je gelukkig(er) kunt worden bestaan verschillende invalshoeken en adviezen, maar de bottomline is: blijf dicht bij jezelf, onderzoek waar je energie, voldoening en blijdschap uit haalt en kies ervoor zoveel mogelijk die dingen te doen, zowel op je werk als daarbuiten. Steek daarnaast energie in een goed contact met de mensen om je heen, dus ook met je collega’s en leidinggevende.
Merk je dat het echt niet lukt om op deze manier je werksituatie te verbeteren onderneem dan actie en ga op zoek naar werk dat beter bij je past en waar je gelukkiger van wordt. Kom je er alleen of met de hulp van je vrienden niet uit, dan kan een loopbaancoach je hierbij helpen.

Leestips:

• Wil je gelijk of wil je geluk? – Mandy Evans
• Vriendelijkheid – Piero Ferrucci
• De kunst van het geluk op het werk – De Dalai Lama